Kolay Kilim Motifi Çizimi: Kareli Kâğıda Adım Adım

Kilim motiflerini kareli kâğıda kare kare çizmek çok kolaydır. Göz, koçboynuzu ve elibelinde motiflerini görsellerle 4 adımda nasıl çizeceğinizi, renk seçimini ve sık yapılan hataları anlatıyoruz.

Göz motifi çizimi 4 adımda: kareli kâğıtta iç içe baklavalar

Kilim motifini kolayca çizmenin yolu kareli kâğıt kullanmaktır: her kare dokumadaki bir atkı adımına karşılık gelir, bu yüzden eğri çizgi çizmeden yalnızca kareleri boyayarak gerçek kilimdeki gibi basamaklı bir motif elde edersiniz. En kolay başlangıç motifleri iç içe baklavalardan oluşan göz, simetrik koçboynuzu ve elibelinde motifleridir. Aşağıda bu üç motifi 4 adımda nasıl çizeceğinizi görsellerle gösteriyor, renk seçimi ve sık yapılan hatalar için ipuçları veriyoruz.

Başlamadan önce: neye ihtiyacınız var?

  • Kareli kâğıt: Matematik defteri yeterli. Kareler ne kadar küçükse motif o kadar ince görünür; ilk denemeler için 5 mm'lik kareler idealdir.

  • Kurşun kalem ve silgi: Önce kareleri hafifçe işaretleyin, emin olunca boyayın.

  • Üç renk: Kırmızı, lacivert ve hardal sarısı Anadolu dokumalarının en tanıdık renkleridir. Keçeli kalem, kuru boya ya da guaj boya olabilir.

  • Bir orta çizgi: Kilim motiflerinin çoğu simetriktir. Kâğıdın ortasına dikey bir çizgi çekerseniz sağ ve sol yarıyı ayna gibi çizmek çok kolaylaşır.

Çizerken tek bir kurala uyun: çapraz giden her çizgi, bir kare sağa ya da sola, bir kare aşağı ya da yukarı ilerleyen basamaklardan oluşur. Kilimde eğri çizgi yoktur; daireler baklavaya, kıvrımlar köşeye dönüşür. Bunun nedenini kilim motifleri ve anlamları yazımızda dokuma tekniğiyle birlikte anlattık.

1. Göz motifi: en kolay başlangıç

Göz motifi iç içe geçmiş baklavalardan oluşur ve geleneksel olarak nazara karşı koruma dileğiyle dokunur. Yalnızca çapraz basamaklarla çizildiği için ilk motif olarak en uygunudur.

Göz motifi çizimi 4 adımda: kareli kâğıtta iç içe üç baklava ve ortada hardal göz
Göz motifi çizimi 4 adımda: kareli kâğıtta iç içe üç baklava ve ortada hardal göz
  1. Dış baklavayı çizin. Orta çizginin en üstündeki bir kareden başlayın. Her satırda bir kare aşağı inip bir kare dışarı açılarak iki yana basamak yapın. Ortaya geldiğinizde aynı sayıda adımla içeri dönün. 15 karelik bir alanda dış baklavanın her kenarı 7 basamak olur.

  2. İkinci baklavayı ekleyin. Dış baklavanın iki kare içinden, aynı yöntemle daha küçük bir baklava çizin. Farklı bir renk kullanın.

  3. Üçüncü baklavayı çizin. Yine iki kare içeri girin. Üç baklava arasında eşit boşluk kalması motifi dengeli gösterir.

  4. Gözü doldurun. Ortadaki küçük alanı hardal sarısıyla doldurun, tam merkezdeki kareyi kırmızı bırakın. Bu nokta "göz bebeği" gibi okunur.

Göz motifinin farklı biçimlerini ve nazar inancıyla bağını göz motifi yazımızda ayrıntılı anlattık.

2. Koçboynuzu motifi: simetriyi öğrenmek için

Koçboynuzu, bir gövdeden iki yana kıvrılan boynuzlarla çizilir; halk kültüründe güç, kahramanlık ve bereketle ilişkilendirilir. Bu motif, sol yarıyı çizip sağ yarıya aynen aktarmayı öğrenmek için çok iyidir.

Koçboynuzu motifi çizimi 4 adımda: gövde, üst kol, kıvrık boynuzlar ve hardal ayrıntılar
Koçboynuzu motifi çizimi 4 adımda: gövde, üst kol, kıvrık boynuzlar ve hardal ayrıntılar
  1. Gövde ve ayak. Orta çizgi üzerinde 10 karelik dikey bir gövde çizin. Altına üç sıralık basamaklı bir ayak ekleyin: her alt sıra, üsttekinden iki yana birer kare daha geniş olsun.

  2. Üst kol. Gövdenin tepesine, iki yana eşit uzanan yatay bir çizgi çekin.

  3. Boynuzları kıvırın. Kolun iki ucundan aşağı inin, sonra içeri dönün, yukarı çıkın ve bir kez daha içeri kıvrılın. Böylece köşeli bir sarmal oluşur. Önce sol boynuzu çizin, sonra her kareyi orta çizgiye göre sayarak sağa aktarın.

  4. Hardal ayrıntılar. Sarmalın içine iki üç hardal kare ve ayağın üstüne küçük vurgular ekleyin. Bu küçük renk noktaları motife canlılık verir.

Koçboynuzunun anlamını ve çeşitlerini koçboynuzu motifi yazımızda bulabilirsiniz.

3. Elibelinde motifi: figürlü bir motif

Elibelinde, elleri belinde duran stilize bir kadın figürüdür; geleneksel olarak kadınlığı, anneliği ve bereketi simgeler. Figürlü olduğu için biraz daha dikkat ister, ama basamaklarla kurulduğunda kolayca ortaya çıkar.

Elibelinde motifi çizimi 4 adımda: baklava baş, bele dönen kollar ve basamaklı etek
Elibelinde motifi çizimi 4 adımda: baklava baş, bele dönen kollar ve basamaklı etek
  1. Baklava baş ve gövde. Üstte 5 kare genişliğinde küçük bir baklava çizin, altından orta çizgi boyunca ince bir gövde indirin.

  2. Kolları bele indirin. Baş altından iki yana yatay bir omuz çizgisi çekin, sonra uçlardan çapraz basamaklarla gövdeye, bele doğru dönün. Kollar ile omuz arasında iki üçgen boşluk oluşur.

  3. Basamaklı etek. Belden aşağı, her iki sırada bir iki yana birer kare genişleyen bir üçgen etek çizin ve doldurun.

  4. Hardal ayrıntılar. Başın ortasına, kolların içindeki boşluklara ve eteğe birkaç hardal kare ekleyin.

Elibelinde motifinin anlamını ve bereket motifiyle farkını elibelinde motifi yazımızda anlattık.

Bu üç motifi öğrendikten sonra

Göz, koçboynuzu ve elibelinde motiflerini çizebiliyorsanız Anadolu motiflerinin çoğunu çizebilirsiniz, çünkü hepsi aynı yapı taşlarından kurulur:

  • Baklava: göz, muska ve pıtrak motiflerinin temeli.

  • Kanca ya da sarmal: koçboynuzu, çengel ve akrep motiflerinin uçlarında.

  • Basamaklı üçgen: elibelinde eteği, muska ve kurt ağzı dişleri.

  • Zikzak: su yolu ve yılan motifleri.

Sıradaki denemeleriniz için bereket motifi iyi bir seçimdir: elibelinde ile koçboynuzunun birleşmesinden oluşur ve yukarıdaki iki çizimi bir araya getirmenizi ister. Bordür denemek isterseniz su yolu motifi zikzaklarıyla kolay bir kenar süsü verir. Motifleri bir araya getirip bütün bir halı çizmek isterseniz kolay halı çizimi yazımızdaki 4 adımı izleyebilirsiniz.

Renk seçimi: motifin okunmasını sağlayan şey

Kilimde bir motifi uzaktan seçilebilir kılan renk zıtlığıdır. Çiziminizde de şu üç kural işe yarar:

  • Koyu ile açığı yan yana koyun. Lacivert bir baklavanın içine kırmızı, kırmızının içine hardal koyduğunuzda her katman ayrı okunur.

  • Zemini boş bırakın ya da tek renk yapın. Zemini de desenle doldurmak motifi kaybettirir.

  • Az renk, çok etki. Geleneksel dokumalarda bir motif genellikle iki üç renkle dokunur. Gökkuşağı gibi renklendirmek yerine sınırlı bir paletle çalışın.

Anadolu dokumalarında bu renkler geleneksel olarak bitkilerden elde edilir; kökboyadan kırmızı, çivitten lacivert gibi. Doğal boyanın dokumaya kattığı ton farklarını kök boya halı nedir yazımızda anlattık.

Sık yapılan hatalar

  • Orta çizgi çekmemek: Simetrik motiflerde bir taraf diğerinden bir kare kaydığında motif "yamuk" görünür. Orta çizgi bu hatayı baştan önler.

  • Kareleri yarım boyamak: Bir kareyi yarım boyarsanız basamak etkisi kaybolur. Her kare ya tamamen boyanır ya da boş kalır.

  • Çapraz çizgiyi düz çekmek: Cetvelle çapraz çizgi çekmek motifi kilimden çok çizgi film karakterine benzetir. Basamakları kare kare işaretleyin.

  • Motifi kâğıdın kenarına sıkıştırmak: Çevrede en az iki kare boşluk bırakın; dokumada da motifler zeminle nefes alır.

Bu çizimler ne işe yarar?

Kareli kâğıda çizilen bir motif yalnızca bir resim ödevi değildir. Aynı ızgara kanaviçe ve etamin işinde, boncuk işinde, örgüde ve hatta piksel sanatta doğrudan kullanılabilir. Dokumacılar da desenleri aynı ızgara mantığıyla, kimi zaman kareli kâğıda çizilmiş bir örneğe, çoğu zaman da hafızalarına bakarak dokur. El dokuması bir halının nasıl düğüm düğüm ilerlediğini merak ediyorsanız Yahyalı halısı nasıl dokunur yazımıza göz atabilirsiniz.

Sık sorulan sorular

Kilim motifi nasıl çizilir?

Kareli kâğıda önce dikey bir orta çizgi çekilir, motif kare kare ve basamaklı olarak çizilir. Çapraz çizgiler her satırda bir kare kayarak oluşturulur, sağ yarı sol yarının aynası olarak aktarılır.

En kolay kilim motifi hangisidir?

Göz motifi en kolay başlangıçtır, çünkü yalnızca iç içe baklavalardan oluşur. Ardından koçboynuzu ve elibelinde motifleri denenebilir.

Kilim motifi çizmek için hangi renkler kullanılır?

Kırmızı, lacivert ve hardal sarısı geleneksel Anadolu dokumalarının en tanıdık renkleridir. Koyu ve açık renkleri yan yana kullanmak motifin okunmasını kolaylaştırır.

Kilim motifleri neden köşeli çizilir?

Kilimde atkı iplikleri çözgülerin arasından düz çizgiler hâlinde ilerler. Bu yüzden eğriler basamaklara, daireler baklavalara dönüşür; kareli kâğıtta da aynı etki elde edilir.

Çizdiğiniz motifin hangi motif olduğunu ya da bir halıdaki deseni merak ediyorsanız fotoğrafını WhatsApp’tan yazın; birlikte bakalım.

Halınızı birlikte seçelim

Yahyalı’daki mağazamızdan ek fotoğraf, ölçü ve fiyat bilgisi için hemen yazın ya da arayın. Odanızın fotoğrafını gönderirseniz size uygun halıları önerelim.

WhatsApp